Greinar

Fréttaflutningur er bæði hraður og óvæginn nú á tímum. Frétt er unnin og birt, nánast á sama tíma og atburður gerist. Fjölmiðlar krefjast skjótra svara og umbúðalausra skýringa. Fyrstu viðbrögð geta haft örlagarík og mótandi áhrif á viðhorf almennings til þess sem gerðist. Það er því mikið í húfi og mikilvægt að vel takist til.

Leiðsögn um lýðræði í sveitarfélögum er heiti rits sem nýverið var gefið út af Sambandi íslenskra sveitarfélaga og Stofnun stjórnsýslufræða og stjórnmála við Háskóla Íslands. Þessi grein eftir Jón Hákon Magnússon birtist í umræddri bók.

Frumskilyrði þess að fólk geti komið skoðunum sínum á framfæri er að tala skýrt.

Hver holskeflan af annarri hefur riðið yfir fyrirtæki, stofnanir, sveitarfélög og einstaklinga á undanförnum vikum og mánuðum í fjölmiðlum

 Nýverið fór utanríkisráðherra í heimsókn til Palestínu til að lýsa yfir stuðningi Íslands við sjálfstæðisbaráttu Palestínumanna eftir áratuga herkví Ísraela. Þetta var afar athyglsiverð ferð ráðherra til Miðausturlanda, sem virtist ekki hafa annan tilgang en að heimsækja hið umdeilda stríðshrjáða landssvæði

Fyrir skömmu tilnefndu bandarísk stjórnvöld nýjan sendiherra Bandaríkjanna á Íslandi, en hér hefur verið sendiherralaust í fleiri mánuði. Vonandi  leiðir  þetta til bættra samskipta ríkjanna sem hefðu mátt vera öflugri undanfarin ár.

Hvers virði er vörumerkið Ísland núna? Fyrir fáeinum misserum var ímynd Íslands ein sú sterkasta í Evrópu. Ísland var „inn" eins og sagt er og hingað þyrptust útlendingar þúsundum saman til að taka þátt í stuðinu í Reykjavík.

The international financial crisis and Iceland's burst financial bubble hit this nation so hard that it looked for a while like it would go bust. This has meant tremendous problems for the business community: bankruptcies multiplied and the unemployment rate shot up as never before. The two-party centre-right Government coalition collapsed, and a left-of-centre minority Government took over until this spring's Parliamentary elections.

Fjölmiðlar og fjölmiðlun eru nú í miðri samskipta- og upplýsingabyltingu, sem mun breyta samskiptum mannkynsins um alla framtíð. Það má í raun líkja tæknibyltingunni nú við fyrstu prentvél Gutenbergs sem gjörbreytti á sínum tíma prentun bókarinnar.

Netmiðlar eru kærkomin nýjung í samskiptum og fjölmiðlun og ekkert bendir til annars en að mikilvægi þeirra muni aukast enn í framtíðinni. Það er mjög mikilvægt fyrir forsvarsmenn fyrirtækja og stofnana að gera sér grein fyrir mikilvægi þessara miðla í nútíma þjóðfélagi og hvernig best er að nýta þau tækifæri sem þeir veita í kynningarstarfi. Á sama hátt er mikilvægt að gera sér grein fyrir takmörkunum þessara miðla og nýjum hættum sem þeim fylgja.

Fréttir í breskum fjölmiðlum af því að meira en 100 opinberar stofnanir, svo sem sveitarfélög, lögregluumdæmi, opinber samgöngufyrirtæki og fleiri aðilar þar í landi hefðu lagt peninga á íslenska bankareikninga og ef til vill tapað nærri tvö hundruð milljörðum íslenkra króna á ævintýrinu hefur leitt til þess að sveitarfélögin þar í landi hafa tekið upp samstarf á sviði almannatengsla og hagsmunagæslu.

Ríkisstjórn Íslands hefur lítið lært af slæmri reynslu af eigin kynningarmálum innanlands og erlendis unanfarna mánuði. Þegar litið er út fyrir landsteinana má benda a.m.k. 8 mánuði aftur í tímann; til marsmánaðar á þessu ári, þegar utanríkisráðherra hélt fund um íslensk efnahagsmál í Kaupmannahöfn.

Ímynd og ásjóna Íslands er hrunin. Traust á Íslendingum og íslenskum fyrirtækjum er fokið út í veður og vind. Trúverðugleikinn, sem var sterkur, er ekki upp á marga fiska.
Erlendir fjölmiðlar sem höfðu, til skamms tíma, mikinn áhuga á öllu sem íslenskt var, gera nú grín að þjóðinni.

Segja má að júlímánuði hafi lokið með látum þegar fjölmiðlar sögðu síðdegis og um kvöldið fimmtudaginn 31. júlí frá úrskurði umhverfisráðherra þess efnis að álversframkvæmdir á Bakka við Húsavík skyldu metnar heildstætt.

„Hver er sinnar gæfu smiður," segir fornt máltæki. Það á ekki einvörðungu við um almenning heldur einnig stjórnmálamenn. Ég tala nú ekki um stjórnmálaforingja.

Það hefur verið dapurt að horfa upp á hversu forráðmenn ýmissa fyrirtækja hafa komið illa fyrir í fjölmiðlum að undanförnu þegar þeir hafa gert grein fyrir því hvers vegna erfiðlega gangi í rekstrinum. Þeir hafa lent í vörn og þurft að klóra sig út úr vandræðum eftir eðlilegar spurningar fréttamanna.

Undanfarið hafa verið fluttar fréttir í fjölmiðlum af umfangsmikilli Íslandskynningu í Brussel í Belgíu undir heitinu "Iceland on the edge" sem á íslensku gæti útleggst sem "Ísland, alveg á mörkunum". Á sama tíma hefur heyrst að ríkisstjórnin hyggist leggja íslenskum bönkum og útrásarfyrirtækjum lið við að kynna ábyrgt íslenskt atvinnu- og fjármálalíf í útlöndum.

Það er merkilegt hversu lyfjaiðnaðurinn býr við slæma ímynd meðal almennings. Þrátt fyrir að lyf bjargi þúsundum mannslífa á dag og auðveldi líf miljóna, búa lyfjafyrirtæki við það að vera almennt álitin vondir risar sem hugsi um það eitt að hámarka gróða sinn með öllum tiltækum ráðum.

Tuttugu ár eru nú liðin frá því að leiðtogafundur Ronald Reagan fyrrverandi Bandaríkjaforseta og Mikhail Gorbachev, fyrrverandi leiðtoga Sovétríkjanna fór fram í Höfða, sem varð heimsfræg bygging á einni nóttu.

Nú á tímum er enginn skortur á tækninýjungum, sem hver á fætur annari hafa á ör skömmum tíma haft veruleg áhrif á athafnalífið og daglegt líf fólks um allan heim. Slík bylting hefur staðið í tvo áratugi og fátt bendir til þess að hún sé að renna sitt skeið.