Greinar
Af njálgi, bólusetningum og öðrum kjaftasögum á netinu

Netmiðlar ýmiskonar eru kærkomin nýjung í samskiptum og fjölmiðlun og ekkert bendir til annars en að mikilvægi þeirra muni aukast enn í framtíðinni. Það er mjög mikilvægt fyrir forsvarsmenn fyrirtækja og stofnana að gera sér grein fyrir mikilvægi þessara miðla í nútíma þjóðfélagi og hvernig best er að nýta þau tækifæri sem þeir veita í kynningarstarfi. Á sama hátt er mikilvægt að gera sér grein fyrir takmörkunum þessara miðla og nýjum hættum sem þeim fylgja.
Gróa á Leiti er ein þeirra sem hafa lært nýjar og árangursríkar aðferðir til að koma sögum sínum á framfæri við almenning. Hún notar nú óspart tölvupóst, Facebook, blogg, spjallsíður og aðra nýja rafræna samskiptamiðla. Hún hefur fengið fjölmarga í lið með sér og mikill fjöldi fólks tekur nú þátt í að auka útbreiðslu Gróusagna á netinu.
Það er merkilegt hverju fólk er tilbúið til að trúa. Nýlega gengu miklar tröllasögur af því á netinu að sælgæti sem keypt var í svokölluðum nammibar verslunar í Reykjavík hefði verið iðandi af njálg. Í tölvupósti sem gekk fólks á milli var þetta haft eftir „manni sem ekki verður nafngreindur hér." Verslunin var hins vegar nafngreind og því slegið fram að stjórnendur hennar hefðu mútað manninum til að þegja yfir atburðinum. Eins og flestir gera sér grein fyrir var sagan þvæla frá upphafi til enda. Njálgur lifir ekki á sælgæti. Ótrúlega margir trúðu þó sögunni og tóku þátt í að dreifa henni á netinu. Það er ekki vafi að þessi annars ágæta saga Gróu hefur valdið versluninni sem um ræðir nokkru tjóni.
Aðrar sögur sem ganga á netinu eru enn alvarlegri því þær geta beinlínis verið lífshættulegar. Dæmi um það eru umræður um að bólusetningar ungbarna valdi einhverfu. Þetta hefur orðið til þess að hópur foreldra leggur börnin sín í lífshættu með því að láta ekki bólusetja þau við alvarlegum sjúkdómum á borð kíghósta, barnaveiki, stífkrampa og mænusótt. Ekkert styður fráleitar fullyrðingar um að bólusetningar valdi einhverfu en þessi umræða lifir samt sem áður góðu lífi á netinu.
Í öllum almannatengslum í dag þarf að gera áætlanir um hvernig best sé að nota hina nýju miðla til að koma skilaboðum á framfæri. Á sama hátt er nauðsynlegt að fylgjast með umræðunni á slíkum miðlum og bregðast fljótt og ákveðið við rangri og villandi umfjöllun. Sé það ekki gert er hætta á að orðrómur geti orðið að nútíma þjóðsögu sem erfitt og jafnvel ómögulegt getur verið að kveða niður.
Þessi grein eftir Eirík Sigurðsson, líffræðing og ráðgjafia hjá KOM almannatengslum, birtist í Viðskiptablaðinu 2. apríl.








